Inleiding
Ethiopië vroeger bekend als Abessinië, is een bijzonder interessant land in Noord-Oost Afrika, ofwel de Hoorn van Afrika. Het land heeft meer dan dertig keer de omvang van Nederland en de hoofdstad Addis Ababa ligt in het centrum van het land, in het centrale hoogland op 2300 meter. Het land telt 60 miljoen inwoners en door droogte zijn er regelmatig streken die door hongersnood geteisterd worden. Ethiopië is nooit echt een kolonie geweest, dat is op zich al bijzonder in Afrika, alleen de Italianen (1936-1941) hebben het land een paar jaar bezet.
Er zijn veel verschillende bevolkingsgroepen en wel 70 gesproken talen, dat maakt de communicatie onderling niet gemakkelijk. Op de basisschool beginnen ze al met Engelse les, maar bet blijft voor velen toch een moeilijke taal om te leren.
In Ethiopië zijn de mannen nog steeds de baas, al verandert dat wel iets in de steden. Vrouwen sjouwen met water, hout en alles wat verkocht moet worden. Het wordt op de rug gesjord, terwijl de mannen als ze iets vervoeren al gauw een ezel of een paard ter beschikking hebben. 's Middags zie je hele groepen chat kauwende mannen onder de bomen of een dakje zitten en ondertussen proberen de vrouwen wat te verdienen. Omdat de meeste mensen in Jimma geen geld hebben, valt het ook niet mee om met de handel wat te verdienen. Al met al een moeizaam bestaan.
Daarnaast ligt de zorg voor het huishouden en de zorg voor de kinderen ook helemaal bij de vrouw. Het ergste van dit alles is dat niemand zich hierover verbaast, laat staan dat men zich afvraagt of het misschien ook anders kan.
Jimma is een stad van 130.000 inwoners, waarvan meer dan de helft onder de twintig jaar. De werkeloosheid onder de schoolverlaters is schrikbarend hoog. Meer dan 90 % van hen heeft geen werk of uitzicht op een baan. Daarnaast is er weinig mogelijkheid tot vrijetijdsbesteding, waardoor de meeste jongeren maar wat op straat rondhangen. p>
Jimma Banana Art project omschrijving:
Het maken van kaarten van materiaal van de bananenplant door jonge vrouwen en deze kaarten verkopen, zodat ze zelf een inkomen kunnen verwerven en hun levensomstandigheden kunnen verbeteren.
Doel:
Het verbeteren van de levensomstandigheden van een groep jonge vrouwen en hun families.
Het geven van bezigheid i.p.v. op straat rond te hangen en zo hun zelfbewustzijn te verhogen.
De trek naar de hoofdstad Addis Ababa proberen te voorkomen.
Het leren functioneren in een groep, samen met plezier ergens aan werken en daardoor saamhorigheid kweken. Naast het leren van vaardigheden zoals het maken van de kaarten, leren ze ook hoe ze een project moeten opzetten en organiseren. Er is een taakverdeling in de groep, zodat er verschillende trainingstrajecten zijn zoals ontwerpen, boekhouden, leiding geven, PR en marketing.
Geschiedenis:
De katholieke kerk is in de Kaffa-provincie begonnen rond 1850. Gedurende het communistische militaire bewind (1974-1991) heeft de regering alle eigendommen van de kerk en ook de scholen in beslag genomen en de priesters verbannen of gevangen gezet op verborgen plaatsen. In juli 1994 is de nieuwe Apostolische Prefectuur van Jimma-Bonga opgericht in de provincie Kaffa. In 1996 heeft de kerk het initiatief genomen voor het opzetten van het ontwikkelingsbureau Jimma-Bonga Catholic Secretariat (JBCS), dat sinds 1998 over een eigenkantoor beschikt. De bedoeling is om vanuit dit bureau de ontwikkeling van dit gebied te stimuleren en te coördineren. Een van de activiteiten hierbij is dit werkgelegenheidsproject voor jonge vrouwen. Sinds 1994 heeft de overheid veel bezittingen (o.a. gebouwen) van de katholieke kerk weer teruggeven en Jimma Banana Art mocht een van de gebouwen van de katholieke kerk gebruiken. Sinds 2006 is Jimma Banana Art een zelfstandig bedrijfje. De groep huurt een ruimte in de stad van waaruit de vrouwen werken.
Locatie:
Jimma ligt zo'n 335 km ten zuidwesten van Addis Ababa. Jimma is een van de grotere steden van Ethiopië en telt ca. 130.000 inwoners. Jimma ligt in het noorden van het werkgebied van het ontwikkelingsbureau van het Jimma Bonga Catholic Secretariat en is over een verharde weg vanaf Addis Ababa te bereiken. Door de dagelijkse busverbinding met Addis Ababa is de verleiding om naar de grote stad te trekken voor veel jonge mensen erg groot. Velen denken in deze stad een beter leven te vinden, maar meestal eindigen ze in een van de krottenwijken en dikwijls in de prostitutie. Jimma ligt in een prachtig bergachtig gebied met een regentijd van april tot september. Het klimaat is redelijk warm en in de nachten koelt het flink af. De bananenplant groeit overal in en rond Jimma. Er staan bananen bij de huisjes in de stad en op het platteland staan op ieders erf wel bananenplanten. Er zijn verschillende bananenrassen die ieder een eigen type banaan leveren en verschillende soorten materiaal voor de bananenkaarten.
Behalve de bananenplanten groeien er in Jimma ook veel valse bananen (de zogenaamde Enset). Uit de stam van deze planten wordt zetmeel gewonnen, wat hier volksvoedsel is. De bladeren en andere delen van deze plant kunnen ook gebruikt worden voor hot maken van de kaarten van Jimma Banana Art.
Bevolking:
Van de bevolking van Ethiopië is 56 % jonger dan 20 jaar. In de dorpen gaan de meeste van deze jongeren niet naar school, terwijl in de stad iets meer mogelijkheden zijn. In de stad Jimma zijn veel jongelui, die wel 10 of 12 jaar naar school zijn geweest. Velen scoren tijdens het eindexamen echter te laag om te mogen gaan studeren aan een universiteit of hogeschool. Er is weinig economische activiteit in Jimma en daardoor is het bijna onmogelijk om een baan te vinden. De kans om bij de overheid aan de slag te raken is vrijwel nihil. Het is ook erg moeilijk om een eigen bedrijfje te beginnen want er is geen markt om je producten te verkopen. De koopkracht van de mensen in Jimma is minimaal en Addis Ababa is ver weg, terwijl de transportmogelijkheden daarheen erg beperkt zijn.
Doelgroep:
Jonge vrouwen die van school komen of nog een cursus volgen. Afhankelijk van de verkoop van de kaarten, kan deze groep zich uitbreiden. Op het moment zijn er 15 vrouwen aan het werk.
Duur:
Het project is gestart in april 2000. Vanaf 2006 is het project in een zelfstandig bedrijfje.
Achtergrond Jimma Banana Art:
Het probleem in Jimma, waar dit project wordt uitgevoerd, is armoede, werkeloosheid onder de jongeren en het daardoor doelloos rondhangen op straat. Velen proberen naar Addis Ababa uit te wijken, wat meestal op een teleurstelling uitdraait. Sommigen keren weer terug naar Jimma, anderen blijven achter in de sloppenwijken van Addis Ababa, en lopen het risico in de prostitutie te belanden. De meisjes die op school te laag scoren om te mogen gaan studeren, verliezen daardoor hun zelfvertrouwen. Door dit project ontstaat er saamhorigheid en zelfvertrouwen, ze verwerven zelfstandigheid en zijn er trots op dat ze inkomsten hebben voor zichzelf en hun families.
In en rond Jimma groeien erg veel bananen en daardoor is het idee ontstaan om kaarten te gaan maken met behulp van deze planten. Er groeien veel verschillende typen bananen rond Jimma wat een gevarieerde hoeveelheid materiaal oplevert. De verschillende typen zorgen voor verschillende kleuren en texturen. Het materiaal wordt vervolgens gedroogd, gestreken en soms zelfs gekookt of gebakken om meerverschillende tinten te krijgen. De typisch Ethiopische plant "de Enset", ook wel valse banaan genoemd, beschikt over een variëteit met zwarte bladeren die vooral voor de gezichten, handen en voeten wordt gebruikt. Behalve de bladeren gebruiken zij ook de bast en de bloem van de banaan. Die geven weer andere texturen en kleuren. De binnen- en de buitenkant van de bast geven bijvoorbeeld compleet verschillende effecten.
De kaarten worden gemaakt met behulp van een patroon. De verschillende deeltjes worden uit papier geknipt en vervolgens worden deze papiertjes als malletjes gebruikt. Met deze malletjes worden de verschillende deeltjes uit het materiaal geknipt om ze vervolgens op de juiste plek op de kaart te plakken. Het werk vereist nauwkeurigheid en concentratie. Na een training van een maand lukt het de meeste meisjes wel om een eenvoudige kaart van goede kwaliteit te maken, maar het leerproces gaat door en de kwaliteit van de kaarten wordt steeds beter.
Grote vellen papier worden gesneden op A4-formaat en op de achterkant wordt een logo met informatie gekopieerd. Dit is een moeilijk deel van het proces omdat het een zekere nauwkeurigheid vereist en ook omdat de stroom dikwijls uitvalt en er regelmatig nog iets fout gaat met de kopieermachine.
De kaarten laten veel aspecten van het dagelijkse leven in Ethiopië zien. Er is een mooie serie over het werk dat vrouwen hier moeten doen om te overleven en er zijn wens- en kerstkaarten. In 2002 is men ook geplastificeerde boekenleggers gaan maken. Vanaf 2004 wordt er elk jaar een nieuwe kalender gemaakt en een verjaardagskalender is opgenomen in het assortiment. Behalve het maken van de kaarten zijn er natuurlijk nog andere werkzaamheden. Gezamenlijk hebben de vrouwen een taakverdeling gemaakt zodat iedereen een eigen verantwoording heeft en de mogelijkheid om zich op een bepaald gebied te scholen. De verschillende taken zijn:
· Organisatie en leiding;
· Boekhouding;
· Inkoop;
· Verkoop en marketing;
· PR;
· Papier snijden en kopiëren;
· Schoonmaken;
· Training van nieuwe werkers;
· Selecteren van de bananen bladeren;
· Controle van de kaarten, inpakken en verzenden.
Iedere deelnemer aan het project krijgt een training van een maand in het maken van de kaarten. Bij de start van het project hebben alle deelnemers een training van een week in Jimma gehad en daarna zijn de meeste deelnemers nog voor een aantal dagen naar een training in Addis Ababa geweest. Deze vrouwen, die de techniek beheersen, trainen de nieuwe medewerkers. Training van nieuwe medewerkers is dus een doorlopend gebeuren.
Verkoop:
· De vrouwen verkopen hun kaarten in de workshop in Jimma aan de bezoekers van hun bedrijfje.
· Elke laatste zaterdag van de maand verkopen de vrouwen hun producten op een grote bazaar in Adis Ababa.
· De verdere verkoop verloopt via de website.
· Veel wereldwinkels in Nederland verkopen JImma Banana Art kaarten. "Adinda" is de importeur van Jimma Banana Art kaarten voor de wereldwinkels. Bij "Adinda" kunnen de wereldwinkels deze kaarten inkopen.
Wij rekenen op uw medewerking en hartelijk dank voor uw interesse, speciaal namens de jonge vrouwen van Jimma Banana Art.
Verkoop van "Jimma Banana Art" in Nederland:
Claartje van Hoof
Areven 12
5521 BA EERSEL
E-mail adres: claartjevanhoof@hetnet.nl